دانلود تحقیق بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای - آسمان فایل
مرداد
۲۶
۱۳۹۵

دانلود تحقیق بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای

هنر و دانش جهانی از ازل نزد ایرانیان بوده است. اما امروز از آن همه جلال و شکوه تنها چند پیکر ویرانه(و رو به ویرانگی) در تلاقی آسمان و زمین بر جای مانده است.هر چند گسسته و در هم شکسته،هنوز با هیبتی خاص به چشم های تاریخ می نگرد. در ادامه مطلب می توانید تحقیق بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای را دانلود نمایید.

پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای

مشخصات فایل

عنوان : بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای
فرمت فایل : word (قابل ویرایش )
تعداد اسلایدها : ۷
حجم فایل :۸۰۰ کیلوبایت

خلاصه آنچه در تحقیق بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای می خوانید :

مشخصه های معماری پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای
پل از معدود بناهایی است که معماری و سازه آن بسیار به هم وابسته اند. در واقع معماری پل، ترکیبی از سازه هاست که خود تحت تاثیر شکل بستر رود، استحکام زمین و میزان آب عبوری از زیر آن، چه در مواقع عادی و چه در طغیان های دوره ای است. بنابراین فرم پل ها رابطه مستقیم با شکل و نوع سازه آن داشت. پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای خصوصیات گوناگون و بی نظیری دارد، به طوریکه هریک از آنها چه به لحاظ زیبایی و چه از نظر طراحی معماری شایان بررسی اند. اغلب پل های شهری، حتی دالان، اتاق و فضاهایی داشتند که صرفا برای تفرج و توقف ساخته شده بود و گاهی همین پل ها به وسیله ایجاد قرارگاه های نظامی در قسمت ورودی تجهیز می شدند تا مانع یورش های نظامی از این طریق گردند. بدین وسیله این عنصر نه تنها عاملی برای وصل بود، بلکه از حیث رفاهی، فرهنگی و اقتصادی نیز مورد توجه قرار می گرفت. در ادامه برخی از خصوصیات و فضاهای معماری در پل های ایرانی به ترتیب اهمیت مورد بررسی قرار می گیرد.

طاق:
یکی از نکات برجسته پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای، شکل طاق دهانه های آن است. با بررسی قوس دهانه ها، تکامل تدریجی آن از دوره هخامنشی تا ساسانی، توفیق معماران آن عصر در احداث طاق های هلالی مرتفع به خصوص پوشش دهانه های بزرگ عملا روشن می شود. هرچند از دوران قبل از اسلام طاق جناغی در برخی پل ها مثل پل بند “درودزن” استفاده شده بود، اما در دوران اولیه اسلامی به تدریج طاق های تیزه دار یا جناغی در انواع مختلف برای ساخت طاق ها برگزیده شد و تا قرن دهم ادامه یافت و بعد از آن در دوره صفوی فرم طاق دهانه های پل به خیز کمتری تمایل پیدا کرد و طاق هایی چون “پنج او هفت معمولی” که به نام شاه عباس به طاق “عباسی” معروف است رواج یافت. به رغم اینکه در معماری ایران انواع قوس ها و طاق ها استفاده می شده ولی در پل ها فقط تعداد کمی از انواع طاق ها کاربری داشت که متعارف ترين آنها طاق هلوچین یا بیز، طاق تیزه دار، طاق چمانه و طاق چهار بخش مي باشند. در شکل ۱ که تصویری است از پل خاتون در سرخس نمونه ای از این طاق ها مشاهده می شود.

کانه یا کنو:
یکی دیگر از ابتکارات معماران قدیم ایران در پل سازی ایجاد “کنو” بود. دهلیز هایی که بر روی پایه ها و اغلب عمود بر آن ها ساخته می شد تا فشار وارد بر پایه ها رابه حداقل برساند و جلوی رانش طاق ها را نیز بگیرد، کانه،کنو و یا کوره پوش تعريف مي گردد. با بررسی بناهای تاریخی به جای مانده از دوران ساسانی می توان دریافت که “کنو” از ابداعات دوران ساسانی بوده است. مهندسین و باستان شناسان بر این عقیده اند که منظور از ایجاد کانه در پل ها افزایش مقطع جریان آب در هنگام طغیان بوده است.در شکل ۲ که تصویری است از پل سردار در زنجان کانه ها مشاهده می شوند.

مشخصات سازه ای پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای
در هر پل سه نیروی عمده در تعامل باهم فعال اند که عبارتند از: نیروی محوري، نیروی خمشی و نیروی برشی. تعیین مقدار این نیروها و تعبیر آنها به شکل قطعات و اتصالات پل، در ارتباط با ظرفیت و عملکرد پل اهمیت فراوانی دارد. اگر محاسبات مهندسی دقیق انجام شود نه تنها موجب پایداری و ایستایی آن در برابر نیروها می شود بلکه باعث صرفه جویی بسیار خواهد شد. طرح و ابعاد و اجزای بیش از حد لزوم نه تنها وزن پل را افزایش می دهد بلکه هزینه آن را نیز بالا می برد. مهندسین و معماران قدیم ایرانی با بضاعت اندکی که در این زمینه داشتند، ابداعات و ابتکارات جالبی را در زمینه سازه پل ها ارائه می کردند که هم نیاز به یک فضای معماری را برطرف می ساخت و هم نقش سازه  ای داشت. فرم چشمه طاق ها،کنو ها، احداث اتاق بر روی پل و ایجاد میل راهنما از راه حل های کاربردی و اندیشمندانه آنان بوده است.

پی سازی یا شالوده ریزی
از مهمترین مسائلی که در هنگام احداث پل و سد، مهندسان همواره با آن روبرو بوده اند پی کنی یا شالوده ریزی پایه های پل است. به خصوص هنگامی که رودخانه مورد نظر پر آب، عمیق یا عریض بوده است. به همین دلیل شرایط پی ریزی پل ها کاملا متفاوت بوده و برای این منظور از راه های مختلف بهره می  گرفته اند. در طول رودخانه محل هایی وجود دارد که بستر عریض و جریان آب در آن غالبا آرام است و در گذشته عبور از آن در غیر مواقع سیلابی به وسیله اسب، شتر و قاطر امکان پذیر بوده است. این محل ها اصطلاحا به “گدار” معروف بوده اند. به هنگام ساختن شاهراه هایی که به رودخانه منتهی می شد، حتی الامکان سعی می شد که از محل این گدارها برای احداث پل استفاده نشود. در صورتیکه در هنگام تابستان بستر آن خشک می شد بیشتر مشکلات حل گردیده و پی کنی به صورت معمول انجام می گرفت. اما اگر در این فصل نیز رودخانه دارای آب جاری بود، در مواقع کم آبی با حفر کانال انحرافی مسیر رودخانه را منحرف کرده و سپس در محل تعیین شده بر روی مسیر طبیعی پایه ی پل را بنا نهاده، آنگاه مسیر آب را از کانال انحرافی به مسیر اولیه بر می گرداندند. حسن این عمل این بود که رودخانه مسیر طبیعی خود را می پیمود، درحالیکه در غرب برای ساختن پل بر عکس ایران کانالی انحرافی ساخته و بر روی آن پل را احداث کرده سپس رودخانه را از مسیر طبیعی به کانال جدیدالتاسیس هدایت می کردند.

یکی دیگر از روش های شالوده ریزی بدین صورت بود که تعدادی چاه به تناوب در بستر رودخانه و در محل مورد نظر حفر و “گوم” گذاری می نمودند و سپس داخل چاه ها را با شفته آهک و ساروج پر می کردند. طرز حفر چاه ها به این نحو بود که گومی را در بستر رودخانه قرار می دادند و شن و گل و لای را از داخل آن خارج می کردند.گوم به تدریج در اثر وزن خود نشست می کرد و دو مرتبه گوم دیگری بر روی آن می گذاشتند و تا عمق مورد نظر این عمل را ادامه می دادند.این چاه ها در واقع تبدیل به پی هایی می شدند که پل بر روی آن ساخته می شد]۶ [. بر اساس مدارک تاریخی پل های سی و سه پل و مارنان اصفهان را به این ترتیب ساخته اند.در شکل ۳ طرحی از یک نوع گوم چوبی آورده شده است.

بستر سازی در پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای
در مرحله دوم پس از پی سازی، مسئله ی مهم دیگر یعنی استحکام بخشی بستر رودخانه در اطراف پی ها و پایه های پل مطرح می شد. مهندسین و معمارانی که با دید وسیع تری به چگونگی استحکام بیشتر پل می نگریستند به این امر مهم دقت بیشتری مبذول می داشتند. بدین طریق که در زیر بعضی از پل ها، کف رودخانه را موافق جریان آب شیب ملایمی داده و با سنگ بستر رودخانه را فرش می کردند. جالب ترین نمونه بستر سازی را می توان در پل شادروان دید. در این مورد آمده است:”…از دهانه تا زیر پل را به یک تراز فرش کرده و با سرب مذاب رخنه های سنگ را مسدود کردند…”به نظر می   رسد که تمام این اقدامات برای دور ساختن عملیات تخریبی آب در زیر دست پل و پی های آن بوده است.

سازه های مهم و موثر:
اگرچه تمام اعضای یک پل از اهمیت یکسان برخوردارند، اما عضو های سازه ای نقش بیشتری در ایستا بودن پل دارند. پایه ها،موج شکن یا آب بر،مهاربندهای چوبی در طاق ها و پشتبند از این دسته اند.

پایه ها:
یکی از مسائل اصلی که از فرم هندسی طاق ها به خصوص قوس های بیضی شکل ناشی شده و در رفتار مکانیکی آنها تاثیر دارد،نیروی رانشی طاق هاست که باید به کمک تکیه گاه و دیوار های قطور و ضخیم خنثی شود. خنثی کردن این رانش که ضامن حفظ تعادل قوسها و عامل مهم جلوگیری از خراب شدن آن نیز به شمار می آمد، با احداث پایه های ضخیم و مصالح محکم و مقاوم امکان پذیر بود.به طوریکه نیروی مایل قوس ها در ۳/۱ ضخامت آن قرار می گرفت و بر اساس همین قاعده است که پایه های پل ها در عهد ساسانی دارای مقطع مستطیل شکل و دارای ابعاد بزرگتری می باشند.
موج شکن یا آب بر: در اکثر پایه های پل ها چه در خلاف جریان آب و چه موافق آن،پیش آمدگی مثلثی شکل یا نیم دایره ای ساخته می شد که اصطلاحا به ان موج شکن و یا اب بر می گفتند.
مهاربند های چوبی: یکی از مهمترین مسائل در طاق ها وجود رانشی است که در تکیه گاه های قوس دهانه ها به وجود می آید. از روش های جلوگیری از رانش شدید، استفاده از مهار چوبی با مقاومت کافی است که با اتصال به دو قوس کنار نیروی کششی داخل قوس را به وجود می آورد و از حرکت در حین اجرا جلوگیری می شد. پس از اتمام طاق زنی، مهار چوبی را قطع می کردند. استفاده از این مهار هنگامی صورت می گرفت که معمار به استحکام طاق ها یا پایه ها جهت تحمل فشار وارده اطمینان کافی نداشت.
پشتبند: احداث پشتبند بر روی پایه ها نیز به جهت رفع رانش حاصل از قوس ها بود.در پل های دوران اسلامی بر روی آب برها تکیه گاهی به اشکال گوناگون جهت وسعت دادن به پایه قوس برای انتقال نیروی مایل و تقویت پایه ها ساخته می شد.پشتبندها به صورت منشوری،مستطیل و نیم استوانه ایجاد می شدند.در شکل ۴ نمونه ای از پشت بند های منشوری مشاهده می گردد.

فهرست مطالب تحقیق بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای را در قسمت پایین می توانید مشاهده نمایید.

دیدگاه معماری و سازه ای

هم اکنون می توانید بررسی پل های تاریخی ایران از ديدگاه معماری و سازه ای را به قیمت ۳۰۰۰ تومان از سایت آسمان فایل دانلود نمایید.

توجه : لطفا از این پایان نامه جهت تکمیل مطالعات و تحقیقات خود استفاده کنید و از ارایه مستقیم آن به عنوان پایان نامه و یا پروژه تخصصی به استاد خودداری کنید.
در صورتی که هرگونه اطلاعاتی شامل پروژه، مقاله، تحقیق، پایان نامه، گزارش کارآموزی و … در مورد هر موضوعی در اختیار دارید که مالکیت آن برای خودتان است. نیاز به خرید و پرداخت هزینه نیست، ما با شما تبادل فایل خواهیم داشت. کافیست عنوان و فهرست فایل خودتان را برای ما ارسال کنید، تا پس از بررسی توسط پشتیبانی سایت، راهنمایی های لازم برای تان ارسال شود. ما در کمتر از ۲ ساعت مورد را بررسی کرده و نتیجه را به اطلاع شما خواهیم رساند. برای تبادل فایل ها و اطلاعات با ایمیل زیر در ارتباط باشید. ایمیل پشتیبانی: contact-us@asemanfile.ir



برای ارسال سوال، نظر، انتقاد، پیشنهاد، از فرم زیر استفاده کنید

فقط به سوالاتی پاسخ داده می شود که مرتبط با موضوع فوق باشد.